![\"\"](\"http:\/\/przewodnikgdanski.pl\/2017\/wp-content\/uploads\/2017\/03\/Haller-powro%CC%81t-Pomorza-580x198.jpeg\")
<\/a><\/p>\nPrzejmowanie ziemi pomorskiej wie\u0144czy ceremonia i symboliczny akt za\u015blubin z morzem, w\u0142a\u015bnie 10 lutego 1920 roku w Pucku.<\/p>\n
Dla pa\u0144stwa polskiego i ludno\u015bci Pomorza uroczysto\u015b\u0107 to niezwykle wa\u017cna. Pieczo\u0142owicie j\u0105 przygotowano, cho\u0107 trzeba pami\u0119ta\u0107 – by\u0142 to \u015brodek wojny RP z bolszewick\u0105 Rosj\u0105.<\/p>\n
Rangi aktu dowodzi liczna delegacja, nie tylko w\u0142adz pa\u0144stwowych i osobisto\u015bci wa\u017cnych dla polsko\u015bci Pomorza, jak m.in. wicepremier \u00f3wczesnego rz\u0105du Wincenty Witos, minister spraw wewn\u0119trznych – Stanis\u0142aw Wojciechowski, p\u00f3\u017aniejszy drugi prezydent RP, czy w\u0142adze wojew\u00f3dztwa i lokalne.
\nP\u0142omienne kazanie wyg\u0142osi\u0142 ks. J\u00f3zef Wrycza \u2013 kapelan Frontu Pomorskiego.
\nPo\u015bwi\u0119cono Bander\u0119 Polsk\u0105 i podniesiono j\u0105 w huku 21 salwach armatnich.
\nW imieniu dotychczasowych stra\u017cnik\u00f3w polsko\u015bci wybrze\u017ca, Kaszub\u00f3w \u2013 rybak i szyper Jakub My\u015blisz, przekaza\u0142 symbolicznie stra\u017c w r\u0119ce polskich marynarzy,
\nEugeniusza P\u0142awskiego oraz Floriana Napiera\u0142y.
\nTo oni podnie\u015bli bander\u0119 na maszcie, jako znak obj\u0119cia przez Polsk\u0105 Marynark\u0119 Wojenn\u0105 wachty na Ba\u0142tyku.
\nR\u00f3wnocze\u015bnie w Rewie na dziesi\u0119ciu szkutach podniesiono Polskie Bandery, tworz\u0105c zal\u0105\u017cek Polskiej Marynarki Handlowej.<\/p>\n
W tym dniu Zatoka Pucka by\u0142a zamarzni\u0119ta – J\u00f3zef Haller wjecha\u0142 konno na jedn\u0105 ze schodz\u0105cych do wody pochylni dla hydroplan\u00f3w i wrzuci\u0142 do przer\u0119bli wyciosanej w krze Zatoki Puckiej platynowy pier\u015bcie\u0144 – jeden dw\u00f3ch, kt\u00f3re w Gda\u0144sku ofiarowali tamtejsi Polacy. Drugi pier\u015bcie\u0144 Haller b\u0119dzie nosi\u0142 do ko\u0144ca \u017cycia.
\nTak oto dokonano symbolicznych za\u015blubin – Polska odzyska\u0142a Pomorze Gda\u0144skie.
\nGenera\u0142 Haller odby\u0142 jeszcze tego dnia prywatny rejs po Zatoce Puckiej, kutrem
\n\u201eGwiazda Morza\u201d i…
\nI ziemia ta, tak mu si\u0119 spodoba\u0142a, \u017ce niebawem, w Wielkiej Wsi – dzisiejszym W\u0142adys\u0142awowie, kupi will\u0119 gdzie wraz z rodzin\u0105 b\u0119dzie sp\u0119dza\u0142 letnie wakacje.<\/p>\n
W trakcie uroczysto\u015bci za\u015blubin byli te\u017c oczywi\u015bcie obecni liczni Kaszubi, a tak\u017ce inni Polacy, nie tylko miejscowi. Byli i liczni dziennikarze oraz arty\u015bci, jak cho\u0107by malarz Julian Fa\u0142at, kt\u00f3ry jeszcze w roku 1920 namaluje obraz \u201eZa\u015blubiny Polski z Morzem\u201d.
\nDzie\u0142o to, obecnie wystawione w Narodowym Muzeum Morskim na gda\u0144skiej O\u0142owiance, d\u0142ugo zapomniane,\u00a0 odnalezione i odrestaurowane dopiero niedawno, ma szczeg\u00f3lne walory dokumentalne i historyczne, bowiem stworzy\u0142 je naoczny \u015bwiadek.
\n10 lat p\u00f3\u017aniej Wojciech Kossak zainspirowany tym niezwyk\u0142ym wydarzeniem namalowa\u0142 inny obraz – „Za\u015blubiny Polski z Ba\u0142tykiem”.
\nDo dzi\u015b to najbardziej znane, artystyczne upami\u0119tnienie tamtych chwil.<\/p>\n
Po wype\u0142nieniu misji \u201epomorskiej\u201d, wiosn\u0105 1920 roku gen. Haller wraca na front wojny polsko bolszewickie, jest w sk\u0142adzie Rady Obrony Pa\u0144stwa, a w czasie bitwy warszawskiej dowodzi obron\u0105 przedpola stolicy.
\nDo ko\u0144ca wojny kieruje walkami na Froncie P\u00f3\u0142nocno \u2013 Wschodnim. W 1926 roku Haller pot\u0119pi\u0142 zamach majowy Pi\u0142sudskiego i 3 miesi\u0105ce p\u00f3\u017aniej zostaje przeniesiony w stan spoczynku. Zamieszka\u0142 \u2013 nomen omen – na ziemiach kt\u00f3re Polsce przywraca\u0142, na Pomorzu, ko\u0142o Che\u0142mna. B\u0119d\u0105c w opozycji wobec sanacji, przed wybuchem II wojny \u015bwiatowej pozosta\u0142 bez przydzia\u0142u wojskowego i po kl\u0119sce Wrze\u015bnia’39, przez Rumuni\u0119 przedosta\u0142 si\u0119 do Francji, gdzie w rz\u0105dzie W\u0142adys\u0142awa Sikorskiego pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 ministra. Po zako\u0144czeniu wojny pozosta\u0142 na emigracji w Londynie i tam zmar\u0142 4 czerwca 1960 roku.Jego prochy sprowadzono do Polski w roku 1993 i z\u0142o\u017cono w Ko\u015bciele Garnizonowym \u015bw. Agnieszki w Krakowie.<\/p>\n
Ps.1 Uprzedzaj\u0105c ew. pytanie dociekliwego wycieczkowicza, kt\u00f3ry oczywi\u015bcie zna odpowied\u017a bo inaczej by o to nie pyta\u0142 – odpowiadam z nieukrywan\u0105 przyjemno\u015bci\u0105.<\/em><\/p>\n Urodzony 13 sierpnia 1873 roku we wsi Jurczyce pod Krakowem, genera\u0142 broni, J\u00f3zef Haller von Hallenburg, to \u017co\u0142nierz i oficer, legionista i dow\u00f3dca, inicjator ruchu skautowskiego na ziemiach polskich, a w II RP harcmistrz i przewodnicz\u0105cy ZHP, przewodnicz\u0105cy PCK, polityk … Czytaj dalej Gda\u0144ski epizod \u201eB\u0142\u0119kitnego Genera\u0142a\u201d – pobyt w Gda\u0144sku i
\nmiejsca jego upami\u0119tnienia na Pomorzu Gda\u0144skim<\/strong><\/em><\/h4>\nPocz\u0105tkowo J\u00f3zef Haller m\u00f3g\u0142 oficjalnie pojawi\u0107 si\u0119 w Gda\u0144sku ju\u017c wiosna 1919 roku, t\u0119dy bowiem planowano przerzucenie B\u0142\u0119kitnej Armii z Francji na ziemie polskie.
\nZdecydowanie sprzeciwili si\u0119 temu Anglicy. Haller pojawi si\u0119 tu wi\u0119c dopiero prawie rok p\u00f3\u017aniej – w drodze do Pucka, na ceremoni\u0119 za\u015blubin z morzem…
\nPrzyjecha\u0142 do Gda\u0144ska rano 10 lutego 1920 roku poci\u0105giem z Torunia.
\nJecha\u0142 w glorii bohatera,\u00a0 jednego z ojc\u00f3w dopiero co odzyskanej niepodleg\u0142o\u015bci i dow\u00f3dcy legendarnej „B\u0142\u0119kitnej Armii”.
\nW Gda\u0144sku, gdzie Polacy stanowili zdecydowan\u0105 mniejszo\u015b\u0107 – poci\u0105g, kt\u00f3rym podr\u00f3\u017cowa\u0142 wraz z delegacj\u0105 rz\u0105dow\u0105, otacza na dworcu wielu witaj\u0105cych i wiwatuj\u0105cych rodak\u00f3w. Mimo, \u017ce ani genera\u0142, ani towarzysz\u0105cy mu przedstawiciele armii i w\u0142adz polskich nie opu\u015bcili wagon\u00f3w, to jak wspominaj\u0105 \u015bwiadkowie – na dworcu panowa\u0142 niezwyk\u0142y entuzjazm.
\nTo tam, starosta pomorski, dr J\u00f3zef Wybicki (potomek tw\u00f3rcy polskiego hymnu) wr\u0119czy\u0142 Hallerowi 2 platynowe pier\u015bcienie -dar gda\u0144skich Polak\u00f3w. <\/span>
\n<\/span>Gdy po d\u0142ugim postoju wyruszyli z Gda\u0144ska, nie przejechali daleko – zatrzymano ich na stacji<\/span> we Wrzeszczu. Tam oko\u0142o 2 tys. Polak\u00f3w utworzy\u0142o \u017cyw\u0105 zapor\u0119 na torach. M\u0119\u017cczy\u017ani, kobiety i m\u0142odzie\u017c, zatrzymuj\u0105 poci\u0105g na kilka godzin domagaj\u0105c si\u0119, by uroczysto\u015b\u0107 za\u015blubin z morzem odby\u0142a si\u0119 w Gda\u0144sku.
\nZ przyczyn \u2013 g\u0142\u00f3wnie, ale nie tylko politycznych – oczywi\u015bcie nie by\u0142o to mo\u017cliwe, dlatego tak jak planowano i przygotowano – powr\u00f3t Rzeczpospolitej nad Ba\u0142tyk zosta\u0142 przypiecz\u0119towany w Pucku, jedynym miejscu gdzie istnia\u0142 ma\u0142y, wojenny port wojskowych hydroplan\u00f3w.
\n<\/span><\/i><\/span><\/span>\u201eB\u0142\u0119kitny Genera\u0142\u201d ma na Pomorzu Gda\u0144skim wiele miejsc upami\u0119tnienia, w Gda\u0144sku Wrzeszczu, nazwana\u00a0 jego imieniem jest jedna z g\u0142\u00f3wnych ulic tej dzielnicy, nomen omen \u2013 biegn\u0105ca ku morzu – Aleja Gen. J\u00f3zefa Hallera. Podobnie jest w Gdyni – ulica Gen. J\u00f3zefa Hallera jest ulic\u0105 r\u00f3wnoleg\u0142\u0105 do ulicy J\u00f3zefa Pi\u0142sudskiego i te\u017c wiedzie ku morzu.
\nPraktycznie wszystkie z wi\u0119kszych pomorskich miejscowo\u015bci maj\u0105 te\u017c tak\u0105 ulic\u0119 – od Torunia pocz\u0105wszy, na Pucku i W\u0142adys\u0142awowie ko\u0144cz\u0105c.
\n<\/span>W tych trzech ostatnich o\u015brodkach, to nie tylko ulice g\u0142\u00f3wne – stoj\u0105 tam tak\u017ce pomniki J\u00f3zefa Hallera.<\/span><\/em><\/h4>\nPs. 2 <\/em>
\nI poza konkursem, i nie do uczestnik\u00f3w wycieczki, a do Was (wszystkich dw\u00f3ch, czytaj\u0105cych te s\u0142owa…)<\/em>
\n Tak na koniec, obiecuj\u0119\u00a0 \u2013 naprawd\u0119.<\/em>
\n R<\/span>ok 2017 to rok J\u00f3zefa Hallera.
\nCzy wiecie o tym, \u017ce 4 listopada 2016 r. Senat Rzeczypospolitej Polskiej przyj\u0105\u0142 uchwa\u0142\u0119 w sprawie ustanowienia roku 2017 – Rokiem genera\u0142a J\u00f3zefa Hallera?
\n<\/span>Jak czytamy w owej ustawie:<\/span><\/em>
\n<\/span><\/strong>\u201eGenera\u0142 J\u00f3zef Haller (1873\u20131960) by\u0142 jednym z najwybitniejszych polskich dow\u00f3dc\u00f3w (\u2026)
\nZ jego biografi\u0105 wi\u0105\u017ce si\u0119 wiele niezwyk\u0142ych wydarze\u0144, kt\u00f3rych rocznice obchodzimy w 2017 r. (\u2026)
\nOg\u0142oszenie roku 2017 Rokiem Genera\u0142a J\u00f3zefa Hallera pozwoli nie tylko przybli\u017cy\u0107 <\/span><\/strong>posta\u0107 samego genera\u0142a (\u2026), ale tak\u017ce skupi\u0107 uwag\u0119 Polak\u00f3w na wa\u017cnych wydarzeniach i wyj\u0105tkowych organizacjach, zas\u0142u\u017conych w dziejach Polski, znanych z krzewienia polsko\u015bci i patriotycznego ducha\u201d<\/span><\/strong>
\n<\/span><\/strong>Hmm…<\/span>
\nCzy aby na pewno?
\nBo ja jeszcze do niedawna nie mia\u0142em o tym zielonego poj\u0119cia.<\/span><\/em><\/h4>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"