Trakt\u00a0 \u015bw.Wojciecha \u2013 Park Oru\u0144ski \u2013 ul.Okopowa<\/p>\n
Za w\u0119z\u0142em UE wje\u017cd\u017camy na Trakt \u015bw.Wojciecha.Ulica rozpoczyna si\u0119 w \u015ar\u00f3dmie\u015bciu i biegnie przez dzielnice administracyjn\u0105\u00a0 Orunia \u2013 \u015aw. Wojciech \u2013 Lipce , a\u017c do granicy z Pruszczem Gd. D\u0142ugo\u015b\u0107 ul. \u2013 ok 8 km. Droga prowadzi m.in.do Pruszcza Gd.,Tczewa ,Malborka.Dawniej by\u0142a to g\u0142\u00f3wna droga kupiecka Via merkatorum \u2013 bardzo wa\u017cny szlak handlowy. Nazwana na cze\u015b\u0107 czeskiego biskupa Wojciecha ,kt\u00f3ry w 997 roku\u00a0 udaj\u0105c si\u0119 z misj\u0105 chryst. Prus\u00f3w ,zatrzyma\u0142 si\u0119 w Gda\u0144sku, gdzie ochrzci\u0142 miejscow\u0105 ludno\u015b\u0107 .W zachod.cz\u0119\u015bci dz.Orunia znajduje si\u0119 wzniesienie,tzw.Wzg\u00f3rze \u015bw.Wojciecha o wys.65 m n.p.m., gdzie biskup czeski odprawia\u0142 msze. Jest tam kaplica z XV w.,gdzie na scianach umieszczone freski ze scenami z \u017cycia \u015bw.Wojciecha.<\/p>\n
Ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015bw.Tr\u00f3jcy \u2013 po lew.str.<\/p>\n
P\u00f3\u017cnogotycka \u015bwi\u0105tynia z pocz.XVI w.,franciszka\u0144ska, z kaplic\u0105 \u015bw.Anny i klasztorem,na terenie kt\u00f3rego obecnie znajduje sie Muzeum Narodowe w Gda\u0144sku. Po\u00a0 reformacji w XVI w.znajdowa\u0142o sie tu Gimnazjum Akademickie.<\/p>\n
Po lew.str. 2 Urz\u0119dy \u2013 Marsza\u0142kowski Woj- wa Pomorskiego i Pomorski Urz\u0105d Woj-zki.<\/p>\n
Budynki powsta\u0142y w latach 30- ch XX w. i\u00a0 r\u00f3wnie\u017c pe\u0142nili funkcje admistracyjn\u0105.<\/p>\n
Dalej po lew.str. Budynek Gimnazjum Polskiego WMG ( 1920-1939)<\/p>\n
W miejscu poniemieckich koszar,w l.30-ch XX w. powsta\u0142o Gimnazjum Polskie im.J.Pi\u0142sudskiego Macierzy Szkolnej.Szko\u0142a prywatna i droga ( 20 gd.gulden\u00f3w za miesi\u0105c nauki).Wi\u0119ksza po\u0142owa uczni\u00f3w \u2013 dzieci pol.urz\u0119dnik\u00f3w.Ulica przy gimnazjum nosi imi\u0119 ost.dyrektora szko\u0142y Jana Augusty\u0144skiego.W pokoju na terenie szkolnym mieszka\u0142a pol.pisarka St.Przybyszewska.<\/p>\n
Bastion \u015bw.Gertrudy po lew.str.<\/p>\n
Bastion\u00a0 XVII w.projekt.Ant.Obberghena,broni\u0105cy Gda\u0144sk od str.\u017bu\u0142aw.<\/p>\n
Pod nami linia kolejowa. Kolej \u017celazna dotar\u0142a do Gd.w 1852 r.Po wojnie ,w l.50 \u2013 ch pojawi\u0142a w Gd. zelektryfikowana linia SKM.<\/p>\n
Po praw.pozosta\u0142o\u015b\u0107 wie\u017cy ewang.k.Zbawiciela z XVII w.<\/p>\n
Dzielica Orunia le\u017cy na granicy 2 mezoregion\u00f3w\u00a0 Pojezierza Kaszubskiego i \u017bu\u0142aw Gda\u0144skich. Depresja tu dochodzi do 0,3 m p.p.m. Orunia po raz I pojawi\u0142a si\u0119\u00a0 w dok.w 1338 r.,kiedy wielki mistrz zakonu krzy\u017cackiego Winrich von Kniprode nada\u0142 prawo lokacyjne che\u0142mi\u0144skie , a komtur gd.nada\u0142 wie\u015b nad rzeczk\u0105 \u00a0Orani\u0105 3 braciom. Orunia ju\u017c w XVI w.by\u0142a du\u017c\u0105 i bogat\u0105 wsi\u0105. S\u0142yn\u0119\u0142a z pi\u0119knych ogrod\u00f3w .Gda\u0144scy patrycjuszy budowali tu swoje rezydencje.W 1933 r.Orunia zosta\u0142a w\u0142\u0105czona w granice adm.Gda\u0144ska.<\/p>\n
Po praw. str. p\u00f3\u017cnobarok. k. \u015bw. Ignacego Loyoli, pojezuicki z I po\u0142.XVIII w., nazwany na\u00a0 cz.za\u0142o\u017cyciela Zakonu Jezuit\u00f3w.\u015awi\u0105tynia halowa 3-nawowa.Obok zabyt.drewn.dzwonnica z 1777r. Na przylegaj\u0105cym do ko\u015bcio\u0142a terenie znajdowa\u0142o si\u0119 w XVIII w Kollegium Jezuickie,gdzie pobiera\u0142 nauki\u00a0 autor tekstu pol.hymnu J\u00f3zef Wybicki oraz opat Jacek Rybi\u0144ski. Zabytk.bydynek po praw.str.od ko\u015bcio\u0142a by\u0142 6 lat temu odremontowany.Obecnie mieszka tu\u00a0 metropolita gd.<\/p>\n
Po lew.str. neogot.ko\u015bci\u00f3\u0142 pod wezw.\u015bw.Jana Bosko,wd\u0142.projektu Carola Schinkla.Wewn\u0105trz znajduje sie wspo\u0142czes.o\u0142tarz Wawrzy\u0144ca Sampa.<\/p>\n
Po lew.str.z \u00a0pocz.XX w.budynek Drukarni, gdzie w okresie WMG by\u0142y \u00a0drukowane polskie czasopisma.<\/p>\n
Po praw.str.wjazd do Parku Oru\u0144skiego o pow.19 ha.Po\u0142ozony jest w pradolinie, gdzie p\u0142ynie Potok Oru\u0144ski. Powsta\u0142 w tym miejscu pod .koniec XVI w ogr\u00f3d\u00a0 i dworek my\u015bliwski,nale\u017c\u0105cy do\u00a0 rajcy gd. W XVII w.teren nale\u017ca\u0142 kolejno i do rodz.Schachmann\u00f3w i Zierinbergow,kt\u00f3rzy nadali ogrodowi \u00a0cechy parkowe.Powsta\u0142y 2 stawy du\u017cy i ma\u0142y.Widoczne s\u0105 malownicze morenowe wzniesienia,kt\u00f3re maj\u0105 \u00a0swoje nazwy-Pieciu Braci od str.po\u0142ud.parku i od str.pn. – G\u00f3ra \u0141ez i G\u00f3ra Gliniana.W rezydencji na terenie parku w 1698 r nocowa\u0142 August II Mocny.W 1734 r podczas obl\u0119z.Gd.ros.wojskami, tu znajdowa\u0142a sie kwatera ros.marsza\u0142ka Munnicha ( Minich),gdzie\u00a0 zosta\u0142 podpisany akt kapitulacji.W XVIII w.na terenie parku gd.botanik,cz\u0142onek Tow-wa Przyrodniczego ,Gotfryd Reyger zalo\u017cy\u0142 ogr\u00f3d botaniczny.Chodowano tu ananasy,owoce cytrusowe i kaw\u0119.Po lew.budynek Dworku Orunskiego ,po wojnie Dom Starcow ,obecnie przedszkole nr 9.Na terenie parku miesci sie\u00a0 Centrum Tatarow RP,pomnik Tatara RP,budynek stajni,lodownia z XVII w.<\/p>\n
Od 1999 r Dolina parku Orunskiego zosta\u0142a obj\u0119ta ochron\u0105.W parku rosn\u0105 buki XIX w,d\u0119by,lipy,nad stawami wierzby p\u0142acz\u0105ce.<\/p>\n
Przez ca\u0142y Trakt \u015bw.Wojciecha b\u0119dzie nam towarzyszy\u0142 po pr.str.Kana\u0142 Raduni. Jego d\u0142.13,5 km. Inwestycja XIV w.zakonu krzy\u017c. Bierze pocz.ze Starej \u00a0Raduni w Pruszczu Gd.i uchodzi do Mot\u0142awy w \u015ar\u00f3dmie\u015bciu.Kana\u0142 dostarcza\u0142 wod\u0119 \u00a0pitn\u0105\u00a0 do zamku krz. i do Gdanska,s\u0142uzy\u0142 jako nap\u0119d\u00a0 dla W.M\u0142yna.Wody kana\u0142u nape\u0142nia\u0142y fosy.Nad kana\u0142em powstawa\u0142y tartaki,m\u0142yny,kuznie.W ok.dzis.Targu Rakowego znajdowa\u0142 si\u0119 kunszt wodny.Nad kana\u0142em\u00a0 27 most\u00f3w ko\u0142owych,26 k\u0142adek,4 jazy i 2 wodospady.<\/p>\n
W lipcu 2001 r.po ulewnym deszczu,kana\u0142 Raduni przerwa\u0142 wa\u0142 w 5 miejscach .Orunia zosta\u0142a kompletnie zalana .Po powodzi cz domow nie nadawala sie do remontu,cz. mieszkanc\u00f3w Oruni straci\u0142a ca\u0142y dorobek zycia.<\/p>\n
Pomennonicki dom podcieniowy z 1600 tzw.Lwi Dworek,najstarszy na Pomorzu.9 filar\u00f3w.<\/p>\n
Ul.Okopowa zosta\u0142a utworzona w \u00a0miejscu zlikwidowanych z k.XIX w.wa\u0142\u00f3w i bastion\u00f3w nowo\u017cytnich.S\u0105 tu urz\u0119dy,budynek mieszkalny,Komenda Policji w Gda\u0144sku \u2013 z I po\u0142..XX w.Prezydium Policji przed wojn\u0105,obecnie ABW.Dawny Bank Rzeszy,ob.Bank Narodowy Polski.Te budynki po naszej praw.str.<\/p>\n
Po lew.str.plac budowy.Do ko\u0144ca tego roku ma postac kompleks handl-us\u0142.Forum ( 220 lokali,9-ekranowe kino Helios,parking na 1100 m) Szac.koszt inw.800 mln zl.<\/p>\n
Brama Wy\u017cynna<\/p>\n
II pol.XVI w projekt ar-ra W.van den Blocke. Z triad\u0105 herbowa i sentencjami w j.\u0142ac. Brama Wy\u017cynna otwiera Drog\u0119 Kr\u00f3lewsk\u0105.<\/p>\n
Targ Sienny obok Rakowy.Skrzy\u017cowanie Hucisko.Po lew.str.Nowy Ratusz \u2013 bud.z pocz.XX w siedziba Rady Miasta Gd.W okresie WMG siedziba wysokich Komisarzy Ligi Narod\u00f3w.Podczas II W\u015a siedziba NSDAP,po wojnie siedziba PZPR. Znajdowa\u0142 sie tu klub \u017bak,zrzeszaj\u0105cy artyst\u00f3w amator\u00f3w.W klubie zaczyna\u0142 swoja karier\u0119 pol.muzyk Cz.Niemen.<\/p>\n
Po lew.budynek PKP w stylu gd.renesansu 1900 r.Wie\u017ca zosta\u0142a wkomponowana\u00a0 w 1903 r,by\u0142a rowniez wie\u017c\u0105 ci\u015bnie\u0144.<\/p>\n
W trakcie budowy nowy hotel Central Hotel.<\/p>\n
Po.lew.str.k.\u015bw.El\u017cbiety gotyc.z XV w.Po wojnie odbudowali\u00a0 pallotyni i przyj\u0119li go.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Trakt\u00a0 \u015bw.Wojciecha \u2013 Park Oru\u0144ski \u2013 ul.Okopowa Za w\u0119z\u0142em UE wje\u017cd\u017camy na Trakt \u015bw.Wojciecha.Ulica rozpoczyna si\u0119 w \u015ar\u00f3dmie\u015bciu i biegnie przez dzielnice administracyjn\u0105\u00a0 Orunia \u2013 \u015aw. Wojciech \u2013 Lipce , a\u017c do granicy z Pruszczem Gd. D\u0142ugo\u015b\u0107 ul. \u2013 ok … Czytaj dalej